Književnost - Narodne pesme iz narodnooslobodilačke borbe lektira

Književnost - Narodne pesme iz narodnooslobodilačke borbe

Književnost - Narodne pesme iz narodnooslobodilačke borbe

 

U danima našeg narodnooslobodilačkog rata narodna lirska pesma revolucionarnog i rodoljubivog karaktera bila je vrlo živa. Ona je tada postala sastavni deo borbe protiv okupatora i izdajnika. Na jezicima svih naroda Jugoslavije, od Triglava do Đevđelije, odjekivala je poletna partizanska pesma kao moralni podstrek narodu i prkosni otpor neprijatelju.

 

Stvarane u zanosu oslobodilačkog i revolucionarnog oduševljenja, ove pesme opevaju svakodnevnu borbu naših partizana, izražavaju narodnu vernost drugu Titu, veličaju heroizam omladine, slave herojske podvige pojedinaca i tuguju nad grobovima poginulih. Sve su ove pesme u ustreptalom borbenom pokliču. One odišu neugasivom verom u pobedu; to i čini njihov najviši etički kvalitet. Kad se, u takvoj pesmi, i umire na bojnom polju, umire se uvek sa svešću da je to bila dužnost prema domovini.

 

Ponikle u izrazito surovim uslovima života i borbe, ove pesme ne znaju za sentimentalnost i jadikovanje. U njima nema tugovanja, jer se bol pojedinaca slivao u plamenu narodnu misao o osveti i slobodi. U ratu su smrt i pogibija neizbežni, pa zato u ovim pesmama i nema suza za poginulim junacima.

 

U jednoj pesmi devojka poručuje dragom: Ako li mi pogineš, dragane, ne dam suzi da iz oka kane.

 

U pesmi Ispod Velebita borac na samrti govori svojoj dragoj:

 

Uzmi, draga, moju pušku šaru,

pa je podaj jediome drugaru,

nek se drugar mojom puškom sveti!

A sad zbogom! Ja moram umreti!

 

U pesmi Na Kordunu mrtvi borac iz groba moli svoju majku da ne plače za njim: Teže su mi suze tvoje, nego majko, rane moje!

 

Odbrana i oslobođenje porobljene domovine su najviši dug i pojedinca i kolektiva, i zato nema nikakvih viših vrednosti koje bi čovek mogao pretpostaviti domovini i slobodi. Otuda, kad se u ovim pesmama, pojavi ljubavni motiv, draga i dragi su srećni jedino ako se dostojno odužuju zavetnoj borbi. U pesmi Partizanka Mara, bolesna devojka moli majku da je probudi rano i bolesnu podigne kraj prozora da vidi partizansku četu pred kojom je njen dragan.

 

Glavni junak u ovim pesmama je sam narod. Ali među njima ima i takvih koje pevaju o istaknutim pojedincima i herojima. Najviše ima pesama o maršalu Titu, u kojima se izražava ljubav i odanost naših ljudi prema narodnom vođi i slavnom partizanskom komandantu. Komandant Tito je u ovoj poeziji opevan kao simbol oslobodilačke borbe, kao njen pokretač i vođa. Zato je narodni pesnik našao puno simboličnih i alegoričnih slika kroz koje je izrazio svoju ljubav prema drugu Titu i narodnooslobodilačkoj borbi.

 

Od ostalih narodnih heroja, narodna pesma i narodno predanje sa najviše popularnosti govore o legendarnom junaku sa Sutjeske Savi Kovačeviću.

 

Sve ove pesme, koje su nastale u periodu narodnooslobodilačkog rata (1941—1945) i koje kroz svoje stihove opevaju rodoljubiva i revolucionarna osećanja narodnih masa, čine posebnu grupu narodne lirske poezije, nazvanu Pesme iz narodnooslobodilačke borbe.

 

Evropska i srpska književnost u prvim decenijama 20-tog veka

Jean Paul Sartre - Šta je književnost

Književnost - Alegorija

Književnost - Barok u hrvatskoj književnosti

Književnost - Drama apsurda

Književnost - Epika

Književnost - Epska narodna poezija i podela

Književnost - Homersko pitanje

Književnost - Humanizam i renesansa

Književnost - Književni rad kod Hrvata

Književnost - Književni rad kod Makedonaca

Književnost - Lirska narodna poezija

Književnost - Moderna u evropskoj književnosti

Književnost - Narodne pripovetke - podela

Književnost - O našim najranijim narodnim pevačima

Književnost od renesanse do racionalizma

Književnost - Slovenačka književnost u srednjem veku

Književnost - Srpska srednjovekovna književnost

Književnost - Stilske figure - Figure dikcije

Književnost - Termin interpretacija

Književnost usmena

Književnost - Uticaj narodne na umetničku književnost

Književnost - Zapisivači i sakupljači narodne poezije

Književnost - Značenje termina simbolizam

Metodologija proučavanja književnosti

Proučavanje književnosti

Realizam u književnosti

Realizam u književnosti jugoslovenskih naroda

Realizam u književnosti kod Hrvata

Realizam u književnosti kod Slovenaca

Srpska srednjovekovna biografska književnost

Stara književnost

Struktura književnosti

Teorija književnosti - Skripta za ispit

loading...
1 glasova
Koristilo vam je ovo prepričavanje? Kliknite like
ili podelite sa prijateljima

Postavite ovu prepričanu lektiru na Vaš sajt ili forum

Link
Za web stranicu
Za forum
Nazad Književnost - Narodne pesme iz narodnooslobodilačke borbe

Najbolji citati

Najpopularnije lektire RSS

Ivo Andrić - Prokleta avlija

Ivo Andrić - Prokleta avlija   Vrsta djela - romanVrijeme radnje - neodređeno, turska okupacijaMjesto radnje - turski zatvorTema djela - život zatvorenika… >

William Shakespeare - Hamlet

William Shakespeare - Hamlet Viljem Šekspir - Hamlet   Jedne večeri na straži dogodilo se nešto neobično, Horaciju, Marcelu i Bernandu se ukazao… >

Dobrica Ćosić - Koreni

Dobrica Ćosić - Koreni   Koreni su drugi roman Dobrice Ćosića. Objavljen je 1954. godine. Roman Koreni je tematski slojevit, moderan i po tematici… >

Johann Wolfgang Goethe - Patnje mladog Werthera

Johann Wolfgang Goethe - Patnje mladog Werthera Johan Volfgang Gete - Patnje mladog Werthera   Mladi pravnik Werther dolazi u gradić u koji ga je poslala… >

Meša Selimović - Derviš i smrt

Meša Selimović - Derviš i smrt   Ovo je priča o pokušajima derviša Ahmeda Nurudina, šejha mevlevijskog reda, za vrijeme Otomanske vladavine u… >

Lektire na društvenim mrežama

Lajkuj Lektire.me na Facebook-u